Domein
Thema
  • Energiepositief wonen & werken
Initiatief
Categorie

Landelijke ontwikkelingen regionaal uitvoeren

Innovatie doorloopt altijd een fase waarin ‘schaal maken’ het antwoord op veel mitsen-en-maren is. De verduurzaming van de gebouwde omgeving is daarop geen uitzondering. Lagere prijzen; dat is wat de woningcorporaties en andere woningbezitters willen. Meer vraag; daar roept de markt om zodat zij de prijs kunnen laten dalen. Als je niet oplet een kip-en-ei-situatie. Irene ten Dam en Benno Oosterom van team SNEL geven hun visie.

Samen sterker

Benno Oosterom: “Team SNEL heeft als één van de speerpunten vraag en aanbod bij elkaar te brengen om zo de verduurzaming van de woningen in Utrecht te versnellen. We hebben tijdens de matchmakingsessie in juni een mooie start gemaakt. We hebben op drie stromen corporaties en marktpartijen bij elkaar gebracht. Eengezinswoningen, portiekwoningen en hoogbouw. We gaan nu per stroom, samen met de stakeholders, kijken hoe we vraag en aanbod bij elkaar kunnen brengen om zo op te schalen.”

Wind-op-zee aanpak

Binnen afzienbare tijd wordt het eerste subsidie-loze-windpark-op-zee gerealiseerd. Dit is bereikt door een veiling in meerdere rondes uit te schrijven, waarbij in iedere ronde de prijs-kwaliteit verhouding beter moest zijn. Het resultaat was dat de subsidiebijdrage vanuit de overheid 85% lager was dan aanvankelijk gedacht. Door deze aanbestedingsvorm werd een lagere prijs en hogere kwaliteit bereikt. Aanleg van meer windmolenparken is nu financieel mogelijk. Een aanpak die ook voor de verduurzaming van de Nederlandse woningvoorraad kansrijk lijkt.

Overeenkomsten en verschillen goed in beeld

In juli vond een bestuurstafel plaats. Een aantal corporaties, gemeenten, team SNEL, gedeputeerde Pim van den Berg en EBU directeur Ton van Mil spraken over de kansen van de wind-op-zee-aanpak voor versnelling in de regio. Irene ten Dam: “Het doel was om te peilen of we binnen de regio de handen op elkaar kunnen krijgen voor deze aanpak. Dat draagvlak bleek er zeker te zijn; met name bij de opschaling van portiekwoningen en eengezinswoningen zit energie. Daarom gaan we nu het één en ander verder bespreken met bijvoorbeeld de vastgoedmanagers van de corporaties. Op papier zijn alle portiekwoningen en rijwoningen misschien gelijk, in de praktijk kunnen er grote verschillen tussen de portefeuilles zijn en dat willen we eerst in beeld brengen.”

Uit het Klimaatakkoord Gebouwde Omgeving - manier van uitvragen corporaties en kostenreductie

“Het streven om alle woningen duurzaam te verwarmen kan slechts worden waargemaakt wanneer het aanbod van isolatiemaatregelen en van duurzame warmte drastisch wordt verhoogd en in prijs wordt verlaagd. Daartoe hebben partijen afspraken gemaakt over meer en aantrekkelijker aanbod. Bouwbedrijven, warmteleveranciers en installateurs committeren zich aan gestage kostendalingen tot 2030 van 15 procent tot mogelijk 50 procent. Bouwbedrijven en installateurs kunnen hun commitment waarmaken doordat de uitvraag geordend, gestandaardiseerd en opgeschaald wordt, bijvoorbeeld via wijkgerichte aanpak of grote woningbezitters, zoals corporaties”.

Ruimhartige bijdrage vanuit de overheid onmisbaar

Om de benodigde innovatie te realiseren, is een bijdrage vanuit de overheid noodzakelijk. Benno: “In het regeerakkoord en het klimaatakkoord geeft de Rijksoverheid aan een duurzame woningvoorraad na te streven. Ik verwacht dan ook wel dat er middelen beschikbaar komen.” Irene vult aan: “Zeker nu is die bijdrage cruciaal. Woningcorporaties willen geen grote risico’s lopen. De afgelopen jaren heeft het vertrouwen in de overheid een deuk opgelopen, denk aan de verhuurdersheffing. Het is logisch dat ze voorzichtig zijn. Door de koplopers financieel te ondersteunen wordt de stap gemakkelijker. Zonder deze koplopers wordt opschalen, en daardoor betere kwaliteit en een lagere prijs lastig. De partijen die later volgen, zouden dan logischerwijs ook minder financiële ondersteuning nodig hebben, en krijgen.”

Niet alleen techniek

Het lijkt misschien of techniek en geld de belangrijkste succesfactoren zijn. Niets is minder waar. Irene: “Draagvlak onder bewoners is zeker zo belangrijk. Het uitgangspunt is altijd renovatie in bewoonde staat. Bij de opschaling en doorontwikkeling, staan de bewoners centraal. Alleen als de bewoners vooraf instemmen en na afloop tevreden zijn, heeft je product kans van slagen. Je kunt nog zo’n mooi product hebben, als niemand het wil hebben is het gewoon niet goed. Bij de keuze voor een wijk of woningcomplex, wordt dan ook gekeken naar een natuurlijk moment voor de renovatie. Een bewoner die last heeft van koude voeten, vocht en tocht zal eerder enthousiast zijn over een grote verbouwing dan iemand die er toch al warmpjes bij zit. De enthousiaste bewoners zijn na afloop de beste ambassadeurs voor je product die je kunt wensen.” Team SNEL ondersteunt gemeenten en corporaties bij het identificeren van de meest kansrijke gebieden. Bijvoorbeeld met de Kansenkaart, die data van netbeheerders, corporaties en gemeenten combineert. Als u meer wilt weten, kunt u contact opnemen met Arthur Lippus, arthur.lippus@provincie-utrecht.nl

Vervolg

Er is nog veel onduidelijk. Hoeveel geld is er beschikbaar? Hoe wordt dat verdeeld? En door wie? Wat zijn de juridische haken en ogen aan opschaling en samenwerking? Hoe kunnen we de opschaling het best vormgeven? Vanuit de corporaties, markt, gemeenten en rijksoverheid is er zeker ambitie. Dat blijkt niet alleen uit het klimaatakkoord en het regeerakkoord; ook de strategie van de RWU, de routekaart van Aedes en een flink aantal collegeakkoorden laten zien dat de wil er is. Team SNEL faciliteert de samenwerking tussen stakeholders en denkt mee over mogelijke uitwerkingen van de wind-op-zee-aanpak. Irene: “Ik ben blij te zien dat landelijk gezien de energietransitie op de agenda staat. Wij houden de ontwikkelingen nauw in de gaten zodat we gebruik kunnen maken bestaande van kennis, ervaring en middelen. Het onderwerp is al complex genoeg.” Uiteraard houden we u in de komende nieuwsbrieven op de hoogte van de ontwikkelingen.

Meedoen? Wilt u actief bijdragen aan de opschaling? Neem contact op met Benno Oosterom, via benno.oosterom@provincie-utrecht.nl.

Dit artikel is eerder verschenen in de nieuwsbrief van Team SNEL

Irene ten Dam

Irene ten Dam is domeinmanager Groen bij Economic Board Utrecht.

06-33679256 06-33679256